Taïp chí Hoïc tieáng Anh vaø Ngoân ngöõ The
English-Learning and Languages Review â Trang
chuû Homepage
Bí quyeát
thaønh coâng trong kyø thi ngoaïi ngöõ
(trình ñoä cao caáp)
Lôøi khuyeân toång quaùt vaø caùc baøi
luaän xin baám chuoät vaøo ñaây
(Saép boå sung theâm baøi vaøo trang naøy)
Lôøi khuyeân
toång quaùt vaø caùc baøi luaän
Muïc luïc Contents: Baïn coù theå sao chuïp
trang naøy vôùi soá löôïng tuøy yù nhöng xin theo caùc ñieàu kieän ghi ôû cuoái
baøi.
|
Toång quaùt General |
Kyõ thuaät khi laøm baøi thi Exam Technique |
|
|
|
Ñöøng phaïm nhöõng loãi
thoâng thöôøng do ñaët ra muïc tieâu quaù cao |
|
|
Caùc baøi luaän Compositions |
||
|
|
Ñaây laø moät trích ñoaïn choïn loïc töø cuoán Ngheä thuaät vaø Khoa hoïc trong vieäc hoïc Ngoân ngöõ
cuûa Amorey Gethin vaø Erik V. Gunnemark, do Intellect xuaát baûn (ñòa chæ http://www.intellectbooks.com Caùc chi tieát khaùc xin baám chuoät vaøoñaây.
Intellect laø nhaø xuaát baûn chuyeân veà vieäc hoïc ngoân ngöõ treân maùy vi
tính.)
"Cuoán saùch raát ñaùng ñoïc … khoâng chæ raát
höõu ích cho hoïc vieân hoïc ngoaïi ngöõ maø caû cho giaùo vieân. …Theo toâi
phaàn giaù trò nhaát cuûa cuoán saùch laø chöông höôùng daãn caùc bí quyeát
thaønh coâng trong moät kyø thi ngoaïi ngöõ. Chöông naøy goàm caùc kyõ thuaät
giuùp ích cho hoïc vieân khi ñi thi…" Trích muïc ñieåm saùch cuûa taïp chí
Giaûng vieân thaùng 7/1996.
Toång quaùt General
Söï nghieät ngaõ trong caùc kyø thi vaø nhu caàu thöïc
teá
The tyranny of
examinations and the need for realism
Thi cöû laø chuyeän ñaùng ngaùn.
Khoâng moät coäng ñoàng thöïc söï vaên minh naøo laïi baét thaønh vieân cuûa
noù chòu ñöïng nhöõng thöûû thaùch nhö theá. Ngoaøi aûnh höôûng taâm lyù sôï
thi khoâng ñaït maø caû chính vieäc thi khoâng ñaït. Noù laøm suy suïp loøng
töï tin vaø gaây moät noãi lo aâu toät cuøng veà khaû naêng baûn thaân khi
phaûi ñöông ñaàu vôùi töông lai. Haøng trieäu cuoäc ñôøi con ngöôøi ñöôïc
quyeát ñònh bôûi vieäc hoï coù thaønh coâng trong caùc kyø thi hay khoâng. Vì
thi cöû ñoùng vai troø lôùn lao nhö theá trong xaõ hoäi hieän ñaïi neân toâi
muoán giôùi thieäu ôû ñaây vaøi phöông phaùp giuùp hoïc vieân ñaït keát quaû
toát hôn trong caùc kyø thi ngoaïi ngöõ.
Toâi ñaõ ñaït ñöôïc nhöõng
thaønh töïu heát söùc khaû quan khi duøng nhöõng phöông phaùp maø toâi seõ
giôùi thieäu sau ñaây ñeå höôùng daãn caùc hoïc vieân döï thi moân tieáng Anh
nhö moät ngoaïi ngö.õ Vaøi hoïc vieân sau khi thi khoâng ñaït nhieàu laàn vaø
moät soá giaùo vieân cuõng nhö trung taâm duø thaáy hoï khoâng coøn chuùt hy
voïng naøo nöõa ñaõ thaønh coâng khi aùp duïng nhöõng phöông phaùp naøy. Nhöõng
phöông phaùp naøy cuõng ñaït keát quaû raát toát khi aùp duïng cho caû lôùp
hoïc. Nhöõng ngöôøi söû duïng caùc phöông phaùp naøy thi ñaït keát quaû vôùi tæ
leä raát cao so vôùi möùc trung bình (ñoâi khi tôùi 95%).
Ñieàu laøm toâi ñaëc bieät vui
möøng laø lôøi khuyeân cuûa toâi ñaõ giuùp ích cho nhieàu hoïc vieân trong
lôùp, nhöõng ngöôøi ôû ranh giôùi giöõa thaønh coâng vaø thaát baïi. Chính
nhöõng hoïc vieân naøy caàn nhieàu söï giuùp ñôõ nhaát.
Maáu choát cuûa söï thaønh coâng
laø phaûi thöïc teá. Moät trong nhöõng lyù do phoå bieán nhaát khieán ngöôøi ta thi hoûng
laø hoï ñaêït ra muïc tieâu quaù cao. Hoï nhaém tôùi söï toaøn haûo nhöng laïi
laøm hoûng taát caû. Ñieàu khoâng may laø chính caùc giaùo vieân phaûi chòu
traùch nhieäm veà tình traïng naøy. Hoï coá yeâu caàu hoïc vieân coù caùc caâu
traû lôøi hoaøn chænh hoaëc gaàn nhö hoaøn chænh, laøm hoïc vieân maát tinh
thaàn vaø khoâng chæ ra cho hoï ñöôïc ñieàu coát yeáu: moät phöông caùch thöïc
tieãn ñeå giaûi quyeát vaán ñeà.
Ñieàu naøy coù veû maâu thuaãn
vôùi moät nguyeân taéc cô baûn cho haàu heát nhöõng ngöôøi hoïc ngoaïi ngöõ:
hoïc vieân phaûi nhaém ñeán söï tuyeät haûo. Nhöng caùc thí sinh laïi phaûi ñöông
ñaàu vôùi moät khoù khaên tröôùc maét: chuaån bò cho kyø thi vaø tìm nhöõng
caâu traû lôøi chính xaùc cho caùc caâu hoûi trong ñeà thi laø nhöõng vieäc
khoâng hoaøn toaøn gioáng vôùi vieäc hoïc ngoaïi ngöõ.
Coù haøng ngaøn thí sinh ngoaïi
ngöõ ñuû khaû naêng thi ñoã laïi thaát baïi vì chuaån bò khoâng ñuùng, söû
duïng khoâng ñuùng phöông phaùp hoaëc khoâng coù phöông phaùp naøo caû trong
kyø thi. Trong khi ñoù coù nhieàu thí sinh vôùi khaû naêng keùm hôn laïi thaønh
coâng vì chuaån bò toát vaø laøm baøi thi ñuùng phöông phaùp.
Baïn coù theå nghó raèng toâi
muoán noùi caùch hieäu quûa nhaát ñeå thi ñaäu laø duøng maùnh lôùi. Nhöng
thaät söï khoâng phaûi vaäy. Ñieàu toâi muoán noùi laø baïn coù theå ñaït keát
quûa cao nhaát neáu laøm vieäc coù heä thoáng vaø coù kyû luaät. Sau ñaây
tröôùc tieân toâi seõ giôùi thieäu moät soá lôøi khuyeân toång quaùt roài sau
ñoù thaûo luaän chi tieát caùch giaûi quyeát caùc daïng khaùc nhau cuûa baøi
thi. Caùc maãu baøi thi toâi söû duïng laø baøi thi tieáng Anh nhö moät ngoaïi
ngöõ, nhöng toâi tin raèng phaàn lôùn caùc gôïi yù cuûa toâi cuõng giuùp ích
caùc hoïc vieân hoïc caùc ngoaïi ngöõ khaùc.
Nhöõng nguyeân taéc chung General
principles
Trang naøy khoâng phaûi daønh
cho nhöõng ngöôøi muoán ñaït ñieåm cao trong kyø thi maø khoâng muoáán coá
gaéng nhieàu. Hoï caàn ít hoaëc chaúng caàn chuùt lôøi khuyeân naøo. Nhöõng con
ngöôøi may maén naøy chæ caàn bieát roõ loaïi baøi thi hoï seõ gaëp trong kyø
thi vaø giaùm khaûo mong ñôïïi ñieàu gì ôû hoï.
Phaàn lôùn caùc thí sinh ôû
trong hoaøn caûnh khaùc haún. Hoï bieát laø seõ khoâng theå ñaït ñieåm cao
nhaát. Caâu hoûi quan troïng nhaát ñoái vôùi hoï chæ laø: "Lieäu mình coù
thi ñaäu khoâng?". Neáu baïn thuoäc loaïi thí sinh naøy thì coù nhieàu
ñieàu thöïc teá vaø ñôn giaûn maø baïn coù theå laøm ñeå naâng cao ñieåm soá.
Tröôùc tieân coù moät nguyeân
taéc khi ñi thi maø baïn khoâng ñöôïc queân:
Baïn phaûi cho giaùm khaûo chæ
thaáy nhöõng ñieàu baïn bieát, chöù khoâng bao giôø laø nhöõng ñieàu baïn
khoâng bieát.
Thí duï trong kyø thi coù vieát
baøi luaän (nhaát laø caùc kyø thi ôû trình ñoä cao), phaàn lôùn thí sinh phaïm
sai laàm tai haïi laø coá vieát theá naøo cho hoaøn toaøn ñaùp öùng caùc yeâu
caàu cuûa giaùm khaûo. Baïn neân thöïc teá hôn baèng caùch vieát sao cho ñuùng
caâu, duø cho baøi vieát coù theå khoâng ñöôïc hoaøn haûo ñeå ñaït ñieåm cao.
Ñeå thaønh coâng trong kyø thi,
baïn caàn phaûi:
1 chuaån bò chu ñaùo
2 bieát kyõ thuaät laøm baøi thi
Tröôùc tieân caàn naém roõ noäi
dung kyø thi. Baïn cuõng phaûi bieát yeâu caàu cuûa baøi thi, ñeà taøi naøo,
ñieåm ngöõ phaùp vaø töø vöïng naøo kyø thi coù theå neâu ra. Hieån nhieân laø
baïn caàn chuaån bò vaø thöïc taäp traû lôøi caùc loaïi caâu hoûi ñoù.
Moät soá giaùo vieân troâng ñôïi
raát nhieàu ôû baïn vaø coù theå böïc boäi khi baïn xao nhaõng trong hoïc taäp.
Baïn caàn hieåu raèng baûn thaân baïn coù traùch nhieäm heát söùc naëng neà.
Khoâng khi naøo giaùo vieân giao cho baïn laøm nhöõng vieäc khoâng lieân quan
ñeán kyø thi. Giaùo vieân vaø hoïc vieân phaûi laøm vieäc moät caùch heát söùc
heä thoáng vaø luoân chuaån bò saün saøng cho nhöõng khoù khaên coù theå
gaëp phaûi.
Tuy nhieân baïn cuõng khoâng
neân nhaàm töôûng nhö nhieàu thí sinh raèng laøm haøng traêm hoaëc haøng ngaøn
baøi taäp laø caùch chuaån bò ñuùng ñaén. Cuõng ñöøng nghó raèng laøm 600 baøi
taäp nghóa laø baïn chuaån bò toát gaáp ñoâi so vôùi laøm 300 baøi. Thöôøng thì
kieåu chuaån bò ñoù chæ goàm caùc hoaït ñoäng maùy moùc, khoâng suy nghó.
Möôøi ngaøn baøi taäp cuõng laø
voâ ích neáu nhö baïn khoâng bieát phöông phaùp traû lôøi caâu hoûi vaø phöông
phaùp chuaån bò. Neáu nhö baïn nghi ngôø ñieàu naøy thì haõy nhôù laïi
raèng gaàn nhö baïn khoâng theå gaëp laïi cuøng moät caâu hoûi trong baøi thi.
Baïn neân daønh thôøi gian ñeå chuaån bò cho caùc loaïi caâu hoûi maøbaïn chöa
bao giôø gaëp. Daønh moät giôø suy nghó caån thaän caùch traû lôøi naêm caâu
hoûi thì toát hôn laø laøm naêm möôi caâu maø chaúng suy nghó gì caû. Caâu hoûi
thí sinh neân luoân töï hoûi mình laø 'Baèng caùch naøo?', nhôø ñoù maø
hoï taêng theâm loøng töï tin giuùp hoï coù theå giaûi quyeát haàu heát moïi
khoù khaên. Neáu baïn coù giaùo vieân höôùng daãn thì nhôù yeâu caàu hoï taäp
trung vaøo vieäc traû lôøi caâu hoûi neâu treân.
Vieäc giaûi quyeát caùc vaán ñeà
khoù khaên daãn ñeán lôøi khuyeân maø toâi cho laø quan troïng nhaát sau ñaây.
Bieát caùc ñieåm yeáu cuûa baïn! Know your weak points!
Baïn phaûi hieåu roõ baûn thaân.
Baïn phaûi bieát yeâu caàu rieâng cuûa mình, nghóa laø khoâng caàn phaûi maát
thôøi gian vaø söùc löïc nhö nhau cho taát caû moïi vaán ñeà. Laøm nhö theá laø
laõng phí. Baïn neân choïn ra nhöõng ñieåm baïn cho laø ñaùng chuù yù vaø taäp
trung vaøo ñoù, roài daàn baïn seõ bieát ñöôïc nhöõng ñieåm yeáu cuûa mình. Töø
ñoù baïn neân laäp moät danh muïc caùc loãi mình thöôøng phaïm phaûi vaø caûnh
giaùc vôùi caùc loãi ñoù.
Baïn neân laøm ñuû moïi daïng
baøi taäp maø baïn seõ gaëp trong kyø thi, ñaëc bieät baïn phaûi taäp vieát
baøi luaän neáu nhö trong kyø thi coù phaàn naøy. Baïn neân ghi ra caån thaän
baát cöù loãi naøo maø baïn maéc phaûi hôn moät laàn. Ñeám xem moãi loãi phaïm
bao nhieâu laàn vaø loãi baïn thöôøng phaïm nhaát seõ ñöôïc xeáp treân cuøng,
sau ñoù ñeán caùc loãi ít phaïm hôn. Ví duï nhö tieáng meï ñeû cuûa baïn laø
tieáng Nhaät hay tieáng Ba Tö thì loãi baïn thöôøng phaïm phaûi nhaát coù theå
laø loãi veà caùch duøng maïo töï (a, the). Neáu laø tieáng Ñöùc
thì loãi baïn thöôøng phaïm phaûi nhaát coù theå laø veà caùch duøng if.
Neáu laø tieáng Phaùp thì coù theå laø caùch duøng since. Neáu laø
tieáng Taây Ban Nha hay tieáng YÙ thì baïn thöôøng queân duøng ñaïi töø it khi
caàn thieát.
Ñaây chæ laø moät soá loãi tieâu
bieåu cuûa moät soá hoïc vieân noùi caùc ngoân ngöõ khaùc nhau. Chuùng coù theå
laø loãi baïn thöôøng phaïm phaûi vaø cuõng coù theå laø khoâng. Baïn phaûi töï
phaùt hieän ra caùc loãi ñoù. Duø loâgic cuûa phöông phaùp naøy heát söùc roõ
raøng vaø ñôn giaûn nhöng thaät ñaùng ngaïc nhieân laø raát ít hoïc vieân bieát
caùch toå chöùc vieäc hoïc vaø vieäc oân taäp theo caùch sau:
Haõy tìm ra caùc vaán ñeà khoù
khaên cuûa rieâng mình vaø tìm caùch giaûi quyeát chuùng.
Nguyeân taéc naøy coù moái lieân
quan ñeán moät söï thaät quan troïng khaùc maø ta coù theå toùm taét thaønh
khaåu hieäu sau:
Vaán ñeà khoâng phaûi laø nhôù
caâu traû lôøi maø laø nhôù vaán ñeà ño.ù
Moät thí duï minh hoïa cho ñieàu
treân laø vieäc caùc hoïc vieân noùi tieáng Ñöùc khi hoïc tieáng Anh thöôøng
xuyeân phaïm loãi duøng would vôùi if: "If I would do
that, I would miss my flight", vaân vaân. Phaàn lôùn caùc hoïc vieân
naøy coù theå traû lôøi ñuùng khi ñöôïc hoûi veà caùch duøng if. Hoï
bieát phaûi duøng if nhö theá naøo nhöng laïi thöôøng queân khi khoâng
coù ai nhaéc nhôû vaø cöù phaïm ñi phaïm laïi cuøng moät loãi.
Neáu luoân ñeå taâm ñeán caùc
loãi thöôøng phaïm phaûi thì chaúng bao laâu ta seõ hoïc ñöôïc caùch khaéc
phuïc chuùng moät caùch deã daøng vaø töï nhieân, hoïc ñöôïc caùch dieãn taû
chính xaùc, ñôn giaûn laø vì ta thöôøng xuyeân suy nghó veà chuùng. Hoaøn chænh
kieán thöùc caàn thieát theo caùch naøy deã daøng vaø hieäu quaû hôn nhieàu so
vôùi vieäc hoïc thuoäc loøng.
Baøi ñoïc
Ñoái vôùi nhieàu ngöôøi coù leõ
ñoïc laø caùch hieäu quaû nhaát ñeå taêng löôïng kieán thöùc ngoân ngöõ, vì
theá ñoïc cuõng laø moät trong nhöõng vieäc quan troïng nhaát caàn phaûi thöïc
hieän khi oân thi. Hai caùch ñoïc khaùc nhau ñöôïc khaûo saùt trong nhöõng
chöông ñaàu cuoán saùch neâu treân.
Haõy xem trong caùc baøi thi cuõ
coù nhöõng loaïi baøi vieát naøo vaø roài tìm ñoïc caùc baøi vieát loaïi ñoù.
Neáu baïn muoán ñoïc nhieàu theå loaïi khaùc nhau, ngoaøi caùc nhaät baùo
thuoäc loaïi nghieâm tuùc vaø coù chaát löôïng ra thì moät trong nhöõng loaïi
coù giaù trò nhaát laø caùc taïp chí phuï nöõ. Ñieàu naøy coù leõ seõ laøm caùc
nam hoïc vieân ngaïc nhieân tuy nhieân laïi hoaøn toaøn ñuùng, ít ra laø ñoái
vôùi caùc taïp chí phuï nöõ ôû Anh. Toâi nghó raèng ôû caùc quoác gia khaùc
cuõng theá, caùc taïp chí naøy coù moät soá caùc loaïi baøi vieát ña daïng
nhaát maø baïn luoân gaëp. Gaàn nhö taát caû caùc loaïi taïp chí khaùc laø chuyeân
ngaønh vaø ñeà taøi khaù giôùi haïn trong chöøng möïc naøo ñoù, vì vaäy cuõng
giôùi haïn trong ngoân ngöõ söû duïng.
Dó nhieân trong moät taïp chí
phuï nöõ khoâng chæ coù caùc ñeà taøi daønh rieâng cho phuï nöõ. Ngoaøi caùc
baøi veà gia chaùnh, theâu ñan vaø chaêm soùc treû em cuõng coøn coù caùc baøi
veà caùc vaán ñeà xaõ hoäi, thoâng tin veà caùc nhaân vaät noåi tieáng, theå
thao, caùc ban nhaïc pop, du lòch, lòch söû, kheùo tay hay laøm, caùc thuù
tieâu khieån v.v... Phaàn lôùn caùc baøi naøy ñöôïc vieát vôùi töø vöïng vaø
phong caùch phoå thoâng. Dó nhieân cuõng coù caùc truyeän ngaén vaø tieåu
thuyeát laõng maïn, nhöng baïn ñöøng coi thöôøng chuùng. Coù theå ñoù laø loaïi
vaên chöông haï caáp xeùt theo tieâu chuaån cuûa Tolstoy. Chuùng thöôøng goàm
caùc kieåu dieãn ñaït, suy nghó vaø tình caûm saùo roãng, raäp khuoân. Nhöng
khi baïn hoïc moät ngoân ngöõ thì ñaây chính laø ñieàu baïn caàn. Tröôùc tieân
haõy hoïc kieåu noùi vaø vieát thoâng thöôøng maø nhieàu ngöôøi söû duïng vaø
khi baïn ñaõ coù ñöôïc neàn taûng naøy thì baïn coù theå thöû toû ra 'ñoäc
ñaùo' neáu muoán. Baïn chæ coù theå trôû neân ñoäc ñaùo neáu baïn bieát ñöôïc
caùc qui öôùc thoâng thöôøng.
Noùi chung vieäc ñoïc caùc taùc
phaåm vaên hoïc khoâng phaûi laø caùch oân thi toát nhaát (tröø phi baïn seõ
döï kyø thi veà vaên chöông). Neáu baïn thích vaên chöông thì dó nhieân laø
baïn neân ñoïc, nhöng phaûi hieåu raèng ñieàu ñoù coù theå khoâng giuùp baïn
chuaån bò toát cho kyø thi. Baùo vaø taïp chí seõ cung caáp cho baïn nhöõng töø
vöïng maø baïn coù theå caàn ñeán khi thi cöû hôn laø nhöõng töø vöïng trong
caùc taùc phaåm vaên hoïc.
Khoâng neân coá baét chöôùc caùc
caùch vieát baïn gaëp trong caùc tôø baùo thuoäc loaïi ñöùng ñaén vaø nghieâm
tuùc. Haõy nhôù raèng coù moät khoaûng caùch lôùn giöõa vieäc hieåu bieát töø
vöïng vaø ngöõ phaùp khi nghe vaø ñoïc vôùi khaû naêng söû duïng chuùng moät
caùch chính xaùc. Haõy chuù yù ñeán ngöõ phaùp, caùch duøng caùc töø ngöõ,
nhöng phaûi ñaëc bieät caån thaän neáu baïn muoán baét chöôùc phong caùch vieát.
Ít ngöôøi coù theå vieát theo phong caùch vieát cuûa nhöõng tôø baùo noåi
tieáng moät caùch thaønh coâng, ngay caû baèng tieáng meï ñeû.
Thö muïc saùch ngöõ phaùp Grammar
book indexes
Toâi seõ khoâng trình baøy ôû
ñaây caùc ñaëc ñieåm cuûa moät cuoán saùch ngöõ phaùp coù giaù trò, nhöng cuoán
ngöõ phaùp baïn coù trong tay caàn phaûi coù moät baûng thö muïc ñaày ñuû. Khi
chuaån bò cho kyø thi, baïn seõ phaûi tra cöùu thöôøng xuyeân caùc ñieåm ngöõ
phaùp vaø caùch söû duïng. Moät cuoán saùch ngöõ phaùp khoâng coù baûng thö
muïc thì quaû laø voâ duïng trong tröôøng hôïp naøy, tröø phi caùc chuû ñeà
ñöôïc vieát vaø saép xeáp theo maãu töï vôùi caùc ghi chuù chi tieát höôùng
daãn tham khaûo.
Kyõ thuaät khi laøm baøi thi - Canh giôø
Examination technique - Timing
Taïi moät soá nôi treân theá
giôùi, ñaëc bieät taïi Anh, nhieàu ngöôøi cho raèng thôøi gian laøm baøi thi
ngaén quaù. Nhöng ngay caû khi coù nhieàu thôøi gian, baïn cuõng caàn phaûi
canh giôø thaät caån thaän cho baát kyø baøi laøm naøo. Baïn neân phaân boá
thôøi gian cho töøng phaàn vaø theo ñuùng thôøi gian ñaõ qui ñònh.
Qui taéc ñaàu tieân laø baïn
phaûi hoaøn taát baøi thi. Baïn khoâng theå nhaän ñieåm cho nhöõng phaàn baïn
khoâng laøm. Ví duï nhö baïn boû 25% baøi thi thì baïn khoâng theå ñaït ñöôïc
treân 75% soá ñieåm toái ña duø cho baïn coù laøm hoaøn toaøn chính xaùc caùc
phaàn coøn laïi. Ñieàu naøy gioáng nhö baét ñaàu cuoäc chaïy ñua baèng caùch
chæ chaïy moät chaân. Baïn ñaõ maát ñieåm ngay tröôùc khi giaùm khaûo chaám
baøi cuûa baïn.
Neáu theo moät thôøi bieåu ñònh
saün, baïn seõ thaáy vieäc hoaøn taát baøi thi deã daøng hôn nhieàu. Moät soá
ngöôøi cho raèng neáu cöù nhìn ñoàng hoà laø khoâng thöïc teá hoaëc seõ laøm
cho hoï thaáy hoài hoäp. Nhöng chaúng thaø hoài hoäp nhö theá maø laøm ñöôïc
ñoâi chuùt coøn hôn laø hoát hoaûng khi thaáy raèng khoâng coøn laøm gì ñöôïc
nöõa vì quaù muoän.
Khi ñaõ huït giôø nhöng cöù
tieáp tuïc laøm baøi maø khoâng tuaân thuû thôøi gian qui ñònh thì baïn seõ
caøng luùc caøng huït giôø vaøraát coù theå chæ laøm ñöôïc nöûa baøi hoaëc ít
hôn. Toát nhaát baïn neân döùt khoaùt döøng ngay moät phaàn naøo ñoù khi baïn
ñaõ söû duïng heát thôøi gian qui ñònh cho noù duø ñaõ laøm xong hay chöa.
Thaät voâ ích khi leân moät thôøi bieåu maø laïi khoâng tuaân theo. Moät khi
baïn ñaõ huït giôø thì baïn khoâng coù caùch naøo keùo laïi.
Phöông phaùp naøy coù hai öu
ñieåm. Moät laø chaéc chaén baïn ñaõ laøm taát caû moïi muïc cuûa baøi thi, ít
nhaát laø moät phaàn cuûa moãi muïc. Hai laø khi bò huït giôø thì baïn seõ
nhaän ra ngay vaø bieát raèng mình phaûi ñi nhanh hôn.
Khi naøo trong baøi thi coù baøi
vieát ‘töï do’ (ví duï nhö baøi luaän, hoaëc vieát nhöõng caâu hoaøn chænh theo
gôïi yù) thì sau khoaûng thôøi gian daønh laøm baøi, baïn neân thu xeáp theâm
vaøo cuoái giôø moät khoaûng thôøi gian troáng ñaùng keå nöõa trong thôøi
bieåu. Khoaûng thôøi gian naøy tröôùc heát daønh ñeå keát thuùc baøi thi neáu
baïn chöa laøm xong. Tuaân thuû nghieâm ngaët thôøi bieåu laø ñeå ñaûm baûo ‘an
toaøn’ cho baïn nhö ñaõ ñeà caäp ôû treân, töùc laø ñaûm baûo toác ñoä laøm
baøi cuûa baïn laø hôïp lyù; vaø ngoaøi ra baïn seõ coù thôøi gian doâi ra vaøo
cuoái giôø ñeå söûa chöõa nhöõng sai soùt trong baøi thi. Tuy nhieân neáu baïn
phaûi duøng khoaûng thôøi gian naøy ñeå keát thuùc baøi vieát, haõy coá gaéng
keát thuùc nhanh heát möùc coù theå vì coøn ñieàu quan troïng khaùc phaûi laøm,
ñoù laø kieåm tra.
Vì canh giôø raát laø quan
troïng cho caû vieäc keát thuùc vaø kieåm tra baøi, neân baïn caàn thöïc taäp
tröôùc baèng caùch laøm vaøi baøi thi cuõ (toái thieåu moãi loaïi moät baøi)
ñeå chaéc chaén thôøi bieåu cuûa baïn laø hôïp lyù vaø ñeå quen vôùi vieäc
tuaân thuû thôøi bieåu ñoù.
Kyõ thuaät khi laøm baøi thi - Kieåm tra
Examination technique - Checking
Bieát caùch kieåm tra baøi laøm
coù leõ laø ñieåm khaùc bieät chuû yeáu giöõa moät hoïc vieân thaønh coâng vaø
moät hoïc vieân khoâng thaønh coâng trong kyø thi.
Coù raát nhieàu hoïc vieân phaøn
naøn raèng kieåm tra chaúng coù ích lôïi gì, raèng chaúng bao giôø hoï tìm
thaáy moät loãi hay sai soùt naøo. Thaäm chí coù nhieàu hoïc vieân noùi raèng
khi hoï kieåm tra baøi laøm laø hoï söûa nhöõng caâu ñang ñuùng thaønh sai. Caû
hai ñieàu naøy ñeàu coù theå xaûy ra chæ vì hoï khoâng bieát caùch kieåm tra.
Ñoïc laïi baøi laøm (moät laàn
chaúng haïn) moät caùch chung chung ñeå tìm xem coù loãi naøo khoâng laø moät
vieäc voâ ích. Neáu baïn tìm kieám moïi thöù cuøng moät luùc thì hoaëc baïn seõ
khoâng thaáy gì caû hoaëc baïn seõ maát ñi söï töï tin vaø baét ñaàu nghó raèng
baïn laøm sai heát caû nöûa baøi.
Baïn phaûi nhôù chính xaùc mình
ñang tìm gì. Ñieàu naøy giuùp baïn laøm vieäc coù hieäu quaû vaø vì theá baïn
seõ töï tin hôn vaø khoâng söûa chöõa nhöõng caâu ñaõ ñuùng. Ñaây laø luùc
duøng ñeán danh muïc caùc loãi baïn thöôøng phaïm phaûi maø toâi ñaõ ñeà caäp
ôû phaàn treân.
Baïn neân giaûi quyeát rieâng
reõ töøng muïc moät: ñoïc luôùt qua baøi laøm vaø taäp trung tìm loãi lieân
quan ñeán muïc ñoù maø thoâi. Nhö theá chaéc chaén baïn seõ tìm ra loãi ñoù
neáu nhö thöïc söï baïn coù sai soùt. Baïn laïi tieáp tuïc nhö theá vôùi caùc
muïc coøn laïi. Nhö theá neáu danh muïc cuûa baïn coù 7 ñieåm, baïn phaûi ñoïc
luôùt qua baøi laøm cuûa mình 7 laàn, vaân vaân.
Lyù do thöù hai phaûi canh thôøi
gian caån thaän laø phaûi daønh thôøi giôø cho vieäc kieåm tra ñeå chaéc chaén
raèng baïn khoâng maéc nhöõng loãi mình thöôøng phaïm phaûi; ñoâi khi chính
nhöõng loãi naøy laø nguyeân nhaân chính khieán baïn khoâng thaønh coâng trong
kyø thi.
Kyõ thuaät khi laøm baøi thi - Toùm taét
Examination technique - Summary
Khi laøm baøi thi baïn caàn
nhôù: thöù nhaát phaûi canh thôøi gian laøm baøi, thöù hai laø canh thôøi gian
ñeå kieåm tra, thöù ba laø töï tin.
Yeáu toá töï tin cuõng quan
troïng nhö caùc yeáu toá khaùc. Neáu baïn tuaân theo thôøi bieåu, baïn seõ
thaáy mình laøm vieäc coù hieäu quaû, thaáy mình saép keát thuùc, thaáy mình
saép kieåm tra baøi thi; noùi caùch khaùc laø baïn laøm chuû ñöôïc tình hình.
Keát quaû laø baøi thi cuûa baïn coù theå toát hôn vì baïn khoâng caûm thaáy
hoài hoäp, hoaëc ít nhaát laø ít hoài hoäp hôn, vaø baïn khoâng laâm vaøo taâm
traïng hoaûng hoát luùc cuoái giôø.
Ba vieäc baïn caàn nhôù khi vaøo
phoøng thi laø:
1 danh muïc caùc loãi baïn
thöôøng phaïm phaûi
2 canh thôøi gian
3 kieåm tra
Caùc baøi luaän Compositions
PAPER 2 COMPOSITION
2
hours
Write two only of the following compositions. Follow the instructions exactly.
1 Describe a
street you know well and explain what it means to you personally. (About 350
words.)
2 What duties do
children owe to their parents, and parents to their children? (About 350
words.)
3 Write a story
beginning with the words: When I knocked on the door of my parents' house,
it was opened by a man who said nobody by my father's name had ever lived
there. (About 350 words.)
4 You have just
returned from an expensive package holiday organised by a well-known tour
operator. Many of the promises made in their brochure were unfulfilled. Write a
letter of complaint asking for compensation. (About 300 words.)
5 [This fifth
question will ask you to write about 350 words on a subject connected with one
of the three books you can study (if you want to – you do not have to)
for this part of the examination. The books will be different each year. My
advice is that you should not try to write on these book subjects unless
you have a really good and experienced teacher of literature to help you. And
even then, you must remember that studying these books will take time and
energy away from your study of English as a language. You can always read books
both before you prepare for the examination, and afterwards!]
Caùc loãi baïn thöôøng phaïm phaûi Your list of
'favourite' mistakes
Ngay khi vöøa ngoài vaøo choã
cuûa baïn trong phoøng thi, baïn haõy vieát ngay ra giaáy caùc loãi baïn
thöôøng phaïm phaûi.
Ñaët tôø giaáy tröôùc maët, nhìn
vaøo ñoù thöôøng xuyeân khi laøm baøi ñeå töï nhaéc nhôû mình veà caùc nhöôïc
ñieåm cuûa rieâng baûn thaân vaø baïn seõ thaáy laø mình khoù phaïm phaûi caùc
loãi ñoù. Sau ñaây laø moät ví duï minh hoïa cho ‘danh muïc’ loãi maø caùøc
hoïc vieân nöôùc ngoaøi hoïc tieáng Anh coù theå thöôøng phaïm phaûi:
duøng Past/Present Perfect
khoâng chính xaùc
KHOÂNG VIEÁT ‘He go to
KHOÂNG VIEÁT 'do something for
doing' khi chæ muïc ñích. Ví duï: KHOÂNG VIEÁT "I'm going out early for
doing the shopping." (Ta vieát "I'm going out early to do the
shopping."). Ta khoâng duøng V-ing sau ñoäng töø ñeå chæ muïc ñích, tuy
nhieân coù theå duøng sau danh töø, ví duï: This bag is for shopping.
KHOÂNG VIEÁT 'the nature, the
life'. Ví duï: KHOÂNG VIEÁT "The life is often hard." hoaëc "The
nature is a source of inspiration to me." (Ta vieát: "Life is often
hard." hoaëc "Nature is a source of inspiration to me."). Tieáng
Anh khoâng duøng maïo töø xaùc ñònh vôùi danh töø khoâng ñeám ñöôïc.
since: KHOÂNG VIEÁT 'since three
weeks'
KHOÂNG VIEÁT 'suggest somebody
to do'
traät töï töø: KHOÂNG VIEÁT 'I
eat seldom eggs' hoaëc ‘a tree tall’
if: KHOÂNG VIEÁT 'if I would'
KHOÂNG VIEÁT 'by my car'. Ví
duï: KHOÂNG VIEÁT "They came by their car." (Ta vieát: "They
came by car." hoaëc "They all came together in a big car.").
"By car", "by air", v.v… laø ngöõ giôùi töø coù chöùc naêng
nhö traïng töø. Neáu muoán duøng caùc töø nhö "car" hoaëc
"train" nhö danh töø bình thöôøng vaø coù maïo töø, tính töø
v.v… ñi keøm, ta phaûi duøng giôùi töø phuø hôïp. ("on a camel",
"in/on the last train").
KHOÂNG VIEÁT 'bigger as'
KHOÂNG VIEÁT 'a so beautiful
town'
KHOÂNG VIEÁT ‘three book’
Khi ñeán gaàn kyø thi, ‘danh
muïc’ loãi neâu treân coù theå ñöôïc toùm taét laïi nhö sau:
Past/Present
Present Simple, third person
singular
Perfect Purpose
the
since
suggest
Word order
if
Transport prepositions
Comparisons
so/such
plural nouns
ÑÖØNG
cheùp laïi baøi laøm cuûa baïn Do NOT copy your work out
Ñaây laø kyø thi ngoaïi ngöõ chöù khoâng phaûi kyø thi chöõ vieát, do ñoù
ñöøng bao giôø cheùp laïi baøi laøm cuûa baïn. Thôøi gian cheùp laïi ñoù neân
ñöôïc duøng vaøo nhöõng vieäc caáp thieát khaùc, chaúng haïn nhö daønh cho
vieäc raø soaùt caùc loãi thöôøng phaïm phaûi neâu treân.
Nhieàu thí sinh laøm cho chöõ vieát cuûa mình khoù ñoïc hôn vì hoï cheùp
laïi baøi khi ñang voäi. Hôn nöõa coù ngöôøi coøn cheùp sai ñi so vôùi baûn
goác. Baïn haõy vieát thaät caån thaän ngay laàn ñaàu tieân (vaø cuõng laø laàn
duy nhaát) sao cho giaùm khaûo coù theå ñoïc ñöôïc chöõ vieát cuûa baïn.
Haõy vieát baøi laøm cuûa baïn caùch haøng tröø phi coù nhöõng qui ñònh
khaùc. Nhö theá khi phaïm loãi, baïn coù theå gaïch boû haøng ñoù vaø vieát
phaàn ñaõ söûa chöõa vaøo haøng troáng phía treân caùch roõ raøng. Ñöøng khoanh
troøn hay duøng kyù hieäu muõi teân nhieàu quaù vì chuùng seõ laøm baïn cuõng
nhö giaùm khaûo laãn loän. Ñöøng laøm cho baøi cuûa baïn trôû neân roái raém do
quaù nhieàu nhöõng phaàn theâm thaét vaøo. Neáu caàn haõy gaïch boû troïn haøng
vaø vieát laïi ôû haøng treân.
Theo
ÑUÙNG thôøi bieåu ñaõ vaïch ra
Keep EXACTLY to your timetable
Giaû söû baïn phaûi vieát hai baøi luaän trong 120 phuùt, moãi baøi
khoaûng 350 töø. Toát nhaát baïn neân daønh khoaûng moät phaàn tö thôøi gian
ñoù ñeå kieåm tra baøi vaøo cuoái giôø. Vieäc kieåm tra naøy nhaát thieát phaûi
coù. Thôøi bieåu luùc naøy cuûa baïn nhö sau:
Baøi luaän thöù nhaát
45 phuùt
Baøi luaän thöù hai
45 phuùt
Kieåm tra
30 phuùt
Khi heát 45 phuùt, döøng ngay baøi luaän thöù nhaát (thaäm chí duø baïn
ñang vieát dôû caâu) vaø baét ñaàu baøi luaän thöù hai. Kyû luaät töï giaùc
nghieâm ngaët trong tröôøng hôïp naøy laø raát caàn thieát.
Ñöøng vieát quaù nhieàu vì nhö theá laø laõng phí thôøi gian. Hôn nöõa
caøng vieát daøi baïn caøng deã phaïm loãi. Haõy döøng laïi khi heát 45 phuùt
ngay caû khi baøi vieát chöa ñuû soá töø yeâu caàu, baïn coù theå vieát theâm
sau.
Ñöøng bao giôø ñeám töøng töø baïn ñaõ vieát trong moät kyø thi vì nhö theá
laø raát phí thôøi giôø. Coù moät meïo nhoû giuùp baïn ñeám soá töø ñaõ vieát.
Ngay khi baét ñaàu chuaån bò cho kyø thi, baïn haõy coi soá löôïng töø trung
bình baïn vieát trong moãi 3 doøng laø bao nhieâu. Nhö theá khi caàn bieát soá
löôïng töø ñaõ vieát, baïn chæ caàn ñeám xem coù bao nhieâu nhoùm 3 doøng.
Vieát
veà ñeà taøi maø baøi thi yeâu caàu
Write on the subject the paper tells you to write on
Baïn phaûi vieát veà ñeà taøi maø baøi thi ra. Khoâng ñöôïc ñoåi ñeà
taøi vaø vieát moät ñieàu gì ñoù khaùc ñi duø ít hay nhieàu. Haõy tuaân theo
phaàn höôùng daãn cuûa baøi thi.
Chæ
vieát ñieàu baïn BIEÁT LAØ ÑUÙNG
Only write what you KNOW IS RIGHT
Baïn khoâng theå thaønh coâng trong kyø thi khi phaïm quaù nhieàu loãi
duø cho yù töôûng caùc caâu baïn muoán dieãn ñaït coù hay ñeán ñaâu ñi nöõa.
Haõy nhôù laø phaûi cho giaùm khaûo thaáy ñieàu baïn bieát chöù khoâng phaûi
ñieàu baïn khoâng bieát. Neáu baïn vieát ñuùng ñeà taøi vaø khoâng phaïm loãi,
toái thieåu baïn seõ ñuû ñieåm ñaït, thaäm chí coù khi ñaït ñieåm soá raát cao.
Do ñoù khi khoâng bieát chaéc chaén ñieàu mình muoán vieát coù ñuùng hay khoâng
thì ñöøng vieát, haõy vieát ñieàu gì ñoù khaùc ñi.
Khoâng ai eùp baïn phaûi duøng töø naøy hay töø kia trong moät baøi
luaän do ñoù ñöøng buoäc mình phaûi laøm ñieàu ñoù. Dó nhieân laø ngoân ngöõ
baïn duøng caàn phaûi phuø hôïp vôùi ñeà taøi.
Baïn caàn nhôù raèng ñaây laø kyø thi veà ngoân ngöõ chöù khoâng phaûi
veà trieát lyù hay veà khaû naêng hö caáu saùng taïo. Vì theá khi ñöôïc choïn
ñeà, khoâng neân luoân luoân choïn ñeà taøi maø baïn quan taâm hay thích thuù.
Haõy choïn ñeà taøi maø baïn coù voáân töø nhieàu nhaát.
Kieåm
tra TÖØNG loãi baïn thöôøng phaïm phaûi
Check for each of your
'favourite' mistakes SEPARATELY
Vaøo cuoái khoaûng thôøi gian
daønh cho vieäc vieát baøi luaän, neáu baïn thaáy raèng mình vieát ít quaù thì
haõy coá gaéng vieát theâm nhöng phaûi keát thuùc nhanh choùng.
Coá gaéng taän duïng 30 phuùt
cuoái cuøng ñeå daønh cho kieåm tra nhö ñaõ ñöôïc giôùi thieäu ôû phaàn treân
(Kyõ thuaät khi laøm baøi thi - Kieåm tra). Ñieàu naøy coù theå mang yù nghóa
quyeát ñònh cho vieäc baïn ñaït yeâu caàu trong kyø thi hay khoâng. Keát thuùc
baøi laøm vaø kieåm tra laïi quan troïng hôn laø vieát nhöõng caâu keát hay ho,
ñeïp ñeõ.
Ñöøng bao giôø rôøi phoøng thi
sôùm duø cho baïn theøm moät ñieáu thuoác hay moät ly caø pheâ ñeán ñaâu ñi
nöõa. Luoân luoân coù vieäc quan troïng cho baïn laøm.
Ñoái vôùi hoïc vieân maø tieáng
meï ñeû cuûa caùc baïn khoâng coù maïo töø (nhö the vaø a trong
tieáng Anh) thì loãi thöôøng phaïm phaûi laø boû queân maïo töø khi laøm baøi
thi caùc ngoân ngöõ coù maïo töø. Tuy nhieân baïn ñöøng quaù baän taâm veà maïo
töø maø caàn phaûi chuù yù ñeán danh töø.
Khi kieåm tra töøng danh töø, haõy
xem coù caàn ñeán maïo töø hay khoâng; neáu caàn thì ñoù laø maïo töø naøo.
Caùc hoïc vieân ngöôøi Trung Quoác vaø Nhaät coù theå söû duïng ba caâu hoûi
sau khi kieåm tra töøng danh töø:
Danh töø laø soá nhieàu hay soá ít?
Coù caàn ñeán giôùi töø khoâng? Coù caàn ñeán maïo töø khoâng? (Caâu hoûi veà
maïo töø laø caâu sau cuøng vì caâu naøy thöôøng tuøy thuoäc vaøo hai caâu
treân.)
Ñöøng phaïm nhöõng loãi thoâng thöôøng do ñaët ra muïc
tieâu quaù cao
Don't make avoidable mistakes
through being too ambitious
Xin ñöôïc laäp laïi raèng lôøi
khuyeân cuûa toâi laø daønh cho nhöõng hoïc vieân luoân lo laéng laø hoï khoâng
ñuû khaû naêng vieát toát moät baøi luaän trong kyø thi ngoaïi ngöõ.
Khi baïn khoâng töï tin thì moät
trong nhöõng ñieàu teä haïi nhaát laø baïn laïi coá toû ra thoâng minh. Gaàn
nhö chaéc chaén baïn seõ thaát baïi trong kyø thi ngoaïi ngöõ trình ñoä cao caáp
neáu baïn coá laøm ñieàu baïn khoâng ñuû khaû naêng laøm khi baïn nghó laø caàn
phaûi vieát moät caùch caàu kyø, bay böôùm. Baïn coù theå coù aán töôïng veà
trình ñoä cao cuûa kyø thi vaø coù leõ trình ñoä cuûa kyø thi laø cao thaät.
Tuy nhieân ñieàu thieát yeáu trong kyø thi ngoaïi ngöõ trình ñoä cao caáp laø
baïn khoâng ñöôïc phaïm quaù nhieàu loãi. Loãi coù theå ñöôïc chaâm cheá trong
caùc kyø thi ôû caáp ñoä thaáp hôn, nhöng khoâng theå chaáp nhaän ôû caáp ñoä
cao.
Trong caùc kyø thi ngoaïi ngöõ
trình ñoä cao caáp, nhieàu giaùm khaûo luøng kieám nhöõng baøi vieát vôùi phong
caùch töï nhieân, söû duïng töø chính xaùc vôùi voán töø phong phuù; hoï khoâng
thích baøi vieát vôùi caáu truùc ñôn ñieäu: Chuû töø – Ñoäng töø – Tuùc töø.
Nhöng hoï cuõng ñaùnh giaù cao nhöõng baøi vieát ñuùng ngöõ phaùp, ñuùng chính
taû vaø duøng ñuùng töø. Moät giaùm khaûo ñaõ noùi raèng caùc baøi vieát bò
ñieåm keùm thöôøng do thí sinh ‘khoâng ñuû khaû naêng ngoân ngöõ ñeå dieãn ñaït
yù töôûng neân hoï vieát baèng caùch dòch ‘meùo moù, goø eùp’ töø tieáng meï
ñeû sang ngoaïi ngöõ.’
Ñeán ñaây ta laïi trôû veà
nguyeân taéc cô baûn: Ñöøng cho giaùm khaûo thaáy nhöõng ñieàu baïn khoâng
bieát. Khoâng neân quaù caàu toaøn khi vieát baøi luaän. Coá gaéng vieát theo
moät phong caùch maø baïn khoâng theå thöïc hieän ñöôïc laø moät vieäc laøm voâ
ích. Cuõng voâ ích khi baïn coá duøng nhöõng töø maø baïn khoâng bieát caùch
duøng. Cuõng thaät voâ ích khi baïn coá ñaùp öùng yeâu caàu cuûa ñaàu baøi
baèng caùch vieát nhöõng caâu sai ngöõ phaùp, nhöõng caâu phi loâgíc vaø duøng
sai töø.
Neáu baïn thaät gioûi ngoaïi
ngöõ thì coù leõ baïn ñuû khaû naêng dieãn ñaït moät caùch hieäu quaû baèng
ngoaïi ngöõ nhöõng gì baïn muoán. Tuy nhieân nhieàu ngöôøi khoâng coù ñöôïc
trình ñoä nhö theá vaø thaät laø sai laàm khi coá toû ra laø mình tinh thoâng.
Khi ñoù keát quaû ñaït ñöôïc chæ laø kieåáu dòch töøng töø moät caùch kyø
quaùi, nhöõng caâu roái raém voâ nghóa vaø phaïm phaûi nhöõng loãi ngöõ phaùp
maø baïn khoâng bao giôø vaáp phaûi khi vieát nhöõng caâu ñôn giaûn hôn.
Caùc giaùm khaûo coù leõ khoâng
thích caâu vôùi caáu truùc: Chuû töø – Ñoäng töø – Tuùc töø. Nhöng vieát moät
caâu ñuùng vôùi caáu truùc ñoù coøn toát hôn moät caâu phöùc taïp, caàu kyø maø
laïi sai. Khoâng giaùm khaûo naøo laïi xem moät phong caùch vieát töï nhieân
hoaëc caùch duøng töø chính xaùc vaø phong phuù laø moät loãi sai phaïm.
(Ñoái vôùi theå vaên nghò luaän,
moät soá khuoân maãu cho phaàn vieát môû ñaàu moät caâu hay moät ñoaïn sau ñaây
ñaùng ñeå cho baïn hoïc taäp:
This is clearly a problem of the
greatest importance.
I think we must define what we
mean by (democracy).
From the earliest times (the
individual) has been the victim of society).
Where (road transport) is
concerned...
A good thing about (the new
technique) is...
The same applies to...
On the other hand...
Neáu baïn hoïc ñöôïc khoaûng 30
maãu nhö theá vaø bieát caùch duøng chuùng – ñieàu quan troïng laø khoâng ñöôïc
duøng chuùng khoâng ñuùng choã – baïn seõ thaáy chuùng khoâng chæ gaây aán
töôïng heát söùc toát ñeïp ñoái vôùi giaùm khaûo maø coøn ñoùng goùp moät soá
löôïng töø ñaùng keå vaøo baøi laøm, do ñoù giuùp baïn ñôõ toán coâng söùc vaø
thôøi gian tìm theâm yù vaø töø.)
Duøng ngoân ngöõ ñôn giaûn Use simple language
Moät laàn nöõa ta trôû laïi vaán
ñeà cô baûn : Ñöøng cho giaùm khaûo thaáy nhöõng ñieàu baïn khoâng bieát.
Ngoaøi ra ñöøng coi thöôøng caùc caâu ngaén cuõng nhö ngoân ngöõ ñôn giaûn.
Trong caùc kyø thi caáp ñoä cao, baïn thöôøng ñöôïc yeâu caàu vieát baøi luaän
veà caùc nhaø vaên Anh noåi tieáng. Hai trong soá ñoù laø Bertrand Russell vaø
George Orwell (caû hai soáng vaøo theá kyû 20). Hoï vieát raát ñôn giaûn, roõ
raøng vaø caâu vaên cuûa hoï thöôøng raát ngaén. Haõy nhôù raèng daáu chaám (.)
laø coâng cuï toát nhaát giuùp baïn traùnh khoûi nhieàu khoù khaên khi vieát
caâu.
Nhieàu ngoân ngöõ coù kieåu
thaønh laäp caâu chuû yeáu döïa treân danh töø. Tieáng Anh voán dó khoâng
thuoäc nhoùm naøy. Tuy nhieân trong vaøi thaäp kyû vöøa qua, caùc taøi lieäu
mang tính hoïc thuaät vôùi vaên phong ‘khoa hoïc’ ñaõ coù aûnh höôûng raát lôùn
lao ñeán caùch söû duïng tieáng Anh. Ñaây laø moät ví duï tieâu bieåu cho loaïi
caâu ñoù trích töø moät taïp chí khoa hoïc Myõ: 'The fish displayed a one
hundred per cent mortality response.' (Toâi ñoaùn laø taùc giaû muoán noùi taát
caû caù ñeàu cheát.)
Hieåu ñuùng ñöôïc nhöõng caâu
thaønh laäp chuû yeáu döïa treân danh töø laø khoù khaên hôn nhieàu so vôùi
loaïi caâu bình thöôøng. Caàn coù kieán thöùc saâu roäng môùi coù theå söû
duïng danh töø trong caâu moät caùch ñuùng ñaén vì caùc chuaån möïc ngoân ngöõ
cuûa chuùng raát laø chaët cheõ: baïn phaûi bieát nhöõng ñoäng töø, tính töø,
giôùi töø naøo coù theå duøng ñöôïc vôùi moät danh töø naøo ñoù. Trong khi ñoù
caâu thaønh laäp chuû yeáu döïa treân ñoäng töø deã vieát hôn nhieàu vaø ngöôøi
vieát cuõng ít coù nguy cô phaïm loãi hôn.
Baïn haõy xem ví duï minh hoïa
sau:
These cars can travel at very
high speeds.
Ñaây laø moät caâu ñôn thaønh
laäp chuû yeáu döïa treân danh töø speeds. Ñeå vieát caâu chính
xaùc ta caàn phaûi naém vöõng:
(a) speed coù theå duøng
nhö danh töø ñeám ñöôïc hoaëc khoâng ñeám ñöôïc;
(b) high – khoâng phaûi fast
– laø tính töø thích hôïp vôùi danh töø speed;
(c) at laø giôùi töø
thích hôïp vôùi danh töø speed;
(d) travel laø ñoäng töø
thích hôïp vôùi danh töø speed - ñoäng töø go khoâng chính xaùc
trong tröôøng hôïp naøy.
Nhöng neáu ñoäng töø go
laø thaønh phaàn chuû yeáu cuûa caâu thì ta khoâng caàn kieán thöùc ñaëc bieät
naøo vaø chæ caàn vieát nhö sau:
These cars can go very fast.
Coù leõ baïn naém vöõng caùc
vaán ñeà (a)-(d) ñöôïc trình baøy ôû treân ngay caû khi baïn khoâng phaûi laø
ngöôøi baûn ngöõ. Tuy nhieân toâi hy voïng baïn hieåu ñöôïc nguyeân taéc toâi
muoán trình baøy. Sau ñaây laø moät thí duï phöùc taïp hôn vôùi nhöõng ‘qui
luaät’ nhieâu kheâ veà caùch duøng töø vöïng:
Doubts might be entertained in
certain quarters as to whether an alternative procedure might not, in
preference, be adopted.
Caâu ñöôïc thaønh laäp chuû yeáu
döïa treân caùc danh töø doubts, quarters, procedure vaø preference
vaø ñoù chính laø caùc danh töø phaûi duøng trong tröôøng hôïp naøy.
Caùc töø entertain vaø adopt
laø caùc ñoäng töø thích hôïp vôùi danh töø doubts vaø procedure,
tính töø alternative duøng vôùi procedure, giôùi töø in
duøng vôùi caû quarters vaø preference, cuoái cuøng as to
whether duøng ñeå noái doubts vaø phaàn thöù hai cuûa caâu. Trong
thöïc teá caâu treân coù theå ñöôïc dieãn taû moät caùch ñôn giaûn nhö sau:
Some people might think there is
a better way
Trong tröôøng hôïp naøy caùc
ñoäng töø think vaø is laø caùc töø chính.
Ñöøng maát thôøi gian cho boá cuïc cuûa baøi luaän
Essay construction: don't waste
time on it
Hoäi ñoàng khaûo thí coù theå
yeâu caàu caùc baøi luaän trình ñoä cao caáp phaûi ñöôïc vieát vôùi daøn yù roõ
raøng, yù töôûng saâu saéc, boá cuïc chaët cheõ vaø maïch laïc. Maëc duø coù theå
hoï khoâng ñoøi hoûi baøi vieát phaûi hay hoaëc ñoäc ñaùo, nhöng haún laø hoï
seõ ñaùnh giaù thaáp caùc baøi khoâng giaûi quyeát ñeà taøi moät caùch thíchø
hôïp hoaëc cöù chuyeån töø yù naøy sang yù khaùc moät caùch ñoät ngoät.
Tuy nhieân vieäc caùc giaùm
khaûo ñaùnh giaù caùc tieâu chí treân laø heát söùc chuû quan. Khoâng bao giôø
coù hai giaùm khaûo nhaát trí hoaøn toaøn khi chaám moät baøi luaän döïa treân
caùc tieâu chí naøy.
Do ñoù baïn khoâng theå bieát
tröôùc ñöôïc caùc giaùm khaûo seõ cho ñieåm veà boá cuïc vaø phaùt trieån yù
cuûa baøi ra sao, neân khi oân taäp neáu nhö baïn coøn yeáu veà ngöõ phaùp vaø
töø vöïng thì khoâng neân vaø khoâng theå maát thôøi gian vaø coâng söùc cho
vieäc reøn luyeän boá cuïc cuûa baøi luaän. Luùc naøy baïn phaûi taäp trung cho
ngöõ phaùp vaø töø vöïng tröôùc.
Ngöõ phaùp vaø töø vöïng laø
caùc vaán ñeà khaùch quan vì baïn coù theå bieát roõ laø mình duøng ñuùng hay
sai. Haõy taäp trung vaøo laõnh vöïc roõ raøng, cuï theå naøy chöù khoâng phaûi
vaøo vaán ñeà mô hoà laø boá cuïc baøi luaän phaûi chaéc chaén. Neáu baøi vieát
khoâng coù loãi thì baïn coù theå ñaït ñieåm hôïp lyù toái thieåu hoaëc ñieåm
cao. Tuy nhieân baïn seõ khoâng ñaït ñöôïc ñieåm soá nhö theá neáu baïn phaïm
phaûi nhöõng loãi naëng duø cho boá cuïc baøi vieát coù hay ñeán ñaâu ñi nöõa.
Xin nhaéc laïi laø baïn caàn
phaûi thaúng thaén vôùi giaùo vieân. Neáâu giaùo vieân höôùng daãn baïn veà boá
cuïc baøi nhö laøm sao vieát phaàn môû baøi cho hay, phaùt trieån thaân baøi
caùch maïch laïc vaø vieát keát luaän moät caùch thuyeát phuïc; veà caùc chi
tieát nhö caùch phaân ñoaïn thì baïn neân hoûi roõ lieäu nhöõng vaán ñeà naøy
coù giuùp baïn vöôït qua kyø thi hay khoâng; lieäu baïn ñaõ naém vöõng ngöõ
phaùp vaø töø vöïng ñuû ñeå ñaùp öùng yeâu caàu baøi thi hay chöa; lieäu baïn
chæ coøn caàn boå sung theâm kyõ naêng veà boá cuïc baøi vieát hay khoâng.
(Toâi muoán noùi roõ laø neáu
baïn naém vöõng moät soá caâu môû ñaàu thanh nhaõ coù theå duøng ñöôïc cho
nhieàu ñeà taøi khaùc nhau trong kyø thi vieát thì ñieàu naøy coù theå taùc
ñoäng toát ñeán giaùm khaûo. Giaùm khaûo cuõng laø nhöõng con ngöôøi do ñoù khi
maø moät caâu xuaát saéc naèm ôû cuoái moät baøi vieát taàm thöôøng coù leõ
chaúng ñem laïi lôïi loäc gì thì moät caâu nhö theá ôû ñaàu baøi raát coù theå
laøm cho hoï coù aán töôïng toát ñeïp hôn veà phaàn baøi coøn laïi.)
Loãi lôùn nhaát maø baïn coù
theå phaïm phaûi khi vieát baøi luaän trong kyø thi ngoaïi ngöõ cao caáp laø
baïn ñeà ra muïc tieâu quaù cao. Khi baïn khoâng ñaït ñöôïc muïc tieâu mong
muoán thì ñoù chính laø ñieàu may maén nhaát cho baïn. Neáu khoâng haäu quaû
teä nhaát maø caùc loãi ñoù coù theå gaây ra laø baïn seõ maát nhieàu ñieåm hôn
nhieàu so vôùi tröôøng hôïp baïn khoâng quaù tham voïng nhö theá.
Vaäy haõy nhôù nguyeân taéc sau
khi baïn khoâng hoaøn toaøn chaéc chaén: VIEÁT ÑÔN GIAÛN.
Neáu baïn coù caâu hoûi hoaëc thaéc maéc
naøo veà vieäc hoïc cuõng nhö thi ngoaïi ngöõ, haõy vieát cho bieân taäp vieân editor. Chuùng toâi seõ coá gaéng cung caáp cho baïn caâu traû
lôøi thoûa ñaùng nhaát trong trang Hoûi-Ñaùp Questions and Answers. Teân cuûa baïn seõ ñöôïc giöõ kín theo yeâu caàu.
Taïp chí Hoïc tieáng Anh
vaø Ngoân ngöõ The English-Learning
and Languages
Review vaø caùc coäng taùc vieân giöõ baûn quyeàn toaøn boä caùc
noäi dung in aán trong taïp chí. Tuy nhieân baïn ñöôïc sao chuïp (soá luôïng
khoâng giôùi haïn) taøi lieäu treân, Lôøi khuyeân
toång quaùt vaø caùc baøi luaän, vôùi caùc ñieàu kieän sau:
Taïp chí Hoïc tieáng Anh vaø Ngoân ngöõ The
English-Learning and Languages Review â Trang
chuû Homepage